Numero: 007295 Rubriko: Arto Redaktoro: Grigori Arosev <desperanto@mtu-net.ru>

Prioritato: 1

Korektita versio

BACH 2000

Fini°is la Bach-jaro

Johano Sebastiano Ba­o (nacilingve Bach) en 1750, la jaro de sia morto, ne povis fini sian lastan verkon, "La arto de fugo". Hodiař oni povas nur supozi, kiagrade la tuto estas finita. Sed °i ricevis signifon kaj dignon per okaza╝o, kiun la filo Karlo Filipo Emanuelo Ba­o notis fine de la nefinita partituro tiel: "Super tiu Ši fugo, tie, kie estas notita la nomo `Bach' en la kontrasta temo, mortis la ařtoro". Fakte, tiel "signis" la granda komponisto sian lastan verkon. Kompreneble la notado ne okazis per literoj, sed per muziknotoj akurate bildigantaj la nomon Bach.

Ne Šiu muziknotsistemo tion ebligas, sed la germana metodo nomi la muziksignojn -- jes. Lař °i Šiu litero de la nomo Bach rilatas al certa muziknoto. Ba­o antaře tre ■pareme utiligis tiun sigelon, sed konscie kronis sian lastan verkon per °i. Estas Šiam emociige ařskulti la fragmenton, precipe fine, kiam post la eksono de la fama nomo la lastaj tonoj malaperas en eterna silento, kvazař la morto Ši-momente forprenus plumon el la mano de la ařtoro.

Post la morto Ba­o malaperis el konscio de la granda muzika mondo, sed reaperis triumfe en 1829 per postlongatempa prezentado de la "Pasiono lař Mateo". Jam Betoveno lařdegis sian antařulon per la dira╝o: "Lia nomo ne estu Bach (`rivereto' en la germana lingvo), sed maro!" Li eŠ planis verki uverturon pri Ši tiu nomo. Bedařrinde li ne povis realigi tion, sed multaj postaj komponistoj verkis pecojn oma°e al Ba­o, utiligante la kvar muzikajn literojn. Ankař la nuna memorjaro estigis aron da tiaj verkoj. Tiel ducent kvindek jarojn post la morto de tiu unika komponisto oni dařre ařskultas ne nur muzikon de li, sed ankař verkojn dediŠitajn al li kaj inspiritajn de lia muzika potenco kaj de lia nomo.

Franz-Georg RÍSSLER

 ;