Numero: 006823

Rubriko: sprita viro

Redaktoro: Gerrit Berveling <gberveling@freeler.nl>

Prioritato: 2

Korektita versio

OPINIO

TRO SENKOSTA PENTEMO

Antař nelonge mi legis en taggazeto, ke papo Johano Pařlo la 2a oficiale pardonpetis pro la morto de Jan Hus (1415). Probable ankař legantoj de MONATO legis tion sialande. Tio ne estas memstara afero, sed ero en longa Šeno: jam de jaroj la papo ripetadas, ke estas bone, se okaze de la jaro 2000 la romkatolika eklezio oficiale pardonpetos pri Šiaj maljustaj kaj mal°ustaj agoj, kiujn je °ia nomo oni plenumis en antařa tempo. En si mem, tute honorinda afero. Tamen, samtempe iel kompatinda: pardonpeti al Galileo ..., ho kiu ne ridetis, tion ařdante?

Ankař la pardonpeton koncerne Janon Hus mi tamen aprezas. Mi nur bedařras, ke nenie, kie la informon mi legis, la °ustan terminon mi trovis: pardonpeto pro la murdo al Jan Hus. Ăar murdo ja estis. Oni oficiale promesis ja senlezan paspermeson al la estimata Še­a teologia profesoro, kiu prave kaj kura°e jam de jaroj kritikadis la misa╝ojn ekleziajn. EŠ la imperiestro de la "sankta romia imperio de la germana nacio" promesis protekti kaj ■irmi lin. Sed en Konstanco, Še la koncilio, neniu efektive lin protektis; male oni traktis lin -- la pian di-dediŠitan homon -- kvazař li estus pleja krimulo. Kaj oni brul■tipare lin murdis.

Do, la papo nun pardonpetis pro la morto de la frua reformaciisto. Espereble tre baldař li fine ankař rekonos la husitan eklezion, inkluzive ties plenan ekleziecon. Ăar, se preni serioze la ideon de la papo, ke la eklezio de Romo pentofaru oficiale pro Šiuj misagoj °ianome plenumitaj en la pasinta(j) jarmilo(j), tiam bedařrinde ankorař restas multe por fari: Kion pensi pri la kultura genocido kontrař la amerikaj indianoj? Kion pensi pri la ankorařa diskriminacio kontrař duono de la homaro: tiueklezie nur viroj rajtas i°i diakono, pastro ař episkopo, dum jam la biblio -- antař 2000 jaroj! -- konas inajn diakonojn kaj eŠ inan apostolon! Kion pensi pri la ankorařa diskriminacio kontrař gejaj kaj lesbaj fiduloj? Kion pensi pri la ankorařa malpermeso uzi kondomojn kaj pilolojn por preventi nedeziratajn gravedecojn ař por bremsi aidoson? Kion pensi pri la ankorařa aroganteco, ke "Romo" dařre distingas inter la "veraj" sed "bedařrinde skismaj" eklezioj kiel la ortodoksaj (ja multe pli praaj ol °i! -- ho, kiu do estus skisma, se skisma estu iu?), la anglikanaj, la prakatolikaj kaj la "ne veraj ař ne plenaj" eklezioj (lař °i "herezaj!") kiel la menonitoj, husitoj, luteranoj, kalvinanoj, remonstrantoj, kvakeroj, pentekostaloj, ktp, ktp?

Kompreneble, oni ne nur insistu pri tio, kio estas misa. Kompreneble, kie eblas, oni kunlaboru kun homoj kaj instancoj aliekleziaj plene, senretene kaj honeste. Kompreneble, kie nur eblas, oni montru, ke multege pli fundamente ol Šiuj -- sufiŠe supra╝aj -- diferencoj inter ni povus ■ajnigi, ja Šiuj kristanaj eklezioj estas tre parencaj. Tiel, ekzemple, se en mia Širkařa╝o foje estos instalita nova romkatolika episkopo, mi tute pretas kuncelebri egalrajte en tia diservo -- plene intereklezie, same kiel plurfoje mi jam kuncelebris ankař la eř­aristion okaze de intereklezia nupto -- por substreki tiun principan egalecon de Šiuj eklezioj. Tamen, la °isnuna serio da pardonpetoj pro misagoj de antař tiom da jarcentoj efikas al mi kiel vere tro senkosta: pardonpeti pri murdo en 1415 absolute estas malfrue, certe se en 1999 ankorař okazas, ke juna knabino, mense handikapita, 13-jara, kiu estis gravedigita de knabeto 14-jara ("ho dio, kompatu: ili ne scias, kion ili faras!"), -- °uste pro premo el romkatolika eklezio -- estas devigita tamen fari°i patrino! Kia manko de kompatemo!

Gerrit BERVELING

 ;